De gezondheidsrisico’s van UF schuim bij isolatiewerkzaamheden zijn recent onder de aandacht gebracht door GGD GHOR Nederland. Die bracht een dringend advies uit om dit isolatiemateriaal voorlopig – en tot nadere berichtgeving – niet meer te gebruiken in woningen.
GGD: “Stop met het gebruik van UF schuim tot meer onderzoek beschikbaar is!”
Formaldehyde in UF schuim
Het gebruik van UF schuim, een populair materiaal voor (na-) isolatie van spouwmuren in huizen, staat ter discussie vanwege de mogelijke vrijlating van formaldehyde. Dat is een schadelijke stof die gezondheidsproblemen kan veroorzaken. Bij het aanbrengen van dit schuim, maar ook in de periode daarna, kunnen bewoners en werklieden worden blootgesteld aan hoge concentraties van deze stof.
Risico’s
Dit kan leiden tot acute klachten zoals irritatie aan ogen en luchtwegen, en bij langdurige blootstelling wordt formaldehyde als kankerverwekkend beschouwd. Om die reden heeft GGD GHOR Nederland een duidelijk standpunt ingenomen. Stop met het gebruik van UF schuim tot meer onderzoek beschikbaar is.
De gevaren van UF schuim beperken zich niet alleen tot de bewoners van een woning. Ook de medewerkers die dit materiaal aanbrengen of later in de woning werken, lopen risico op blootstelling aan formaldehyde. Dit kan gebeuren tijdens de installatie, maar ook bij latere renovaties of onderhoudswerkzaamheden. De gezondheidsinstantie wijst erop dat de acute effecten direct merkbaar kunnen zijn, terwijl de gevolgen op lange termijn nog ernstiger zijn. Het is daarom van groot belang om alternatieven te overwegen die geen bedreiging vormen voor de gezondheid van alle betrokkenen.
Advies aan aannemers en bouwbedrijven
Bouwend Nederland, de brancheorganisatie voor de bouwsector, sluit zich volledig aan bij het advies van GGD GHOR. Aannemers en bouwbedrijven worden opgeroepen om UF schuim niet langer toe te passen in hun projecten. Dit betekent dat ze geen onderaannemers moeten inschakelen die met dit materiaal werken en dat ze opdrachtgevers moeten informeren over de risico’s. Er zijn genoeg andere (spouwmuur-) isolatiematerialen beschikbaar die wel veilig zijn. Een overzicht hiervan is te vinden op de website van Milieu Centraal.
Voor hoofdaannemers die momenteel projecten hebben waarbij UF schuim wordt gebruikt, is het advies om zo snel mogelijk in gesprek te gaan met de opdrachtgever. Samen kan worden gekeken naar een veiliger alternatief voor isolatie. Hoofdaannemers blijven verantwoordelijk voor de veiligheid op de werkplek, ook als werkzaamheden zijn uitbesteed. Het is dus belangrijk om proactief te handelen en gezondheidsrisico’s te minimaliseren door over te stappen op andere materialen, aldus Bouwend Nederland.
Onderzoek Zembla naar UF schuim
Na onderzoek van Zembla luidde de GGD daarover de noodklok. Zij berichtten: “UF-schuim bevat formaldehyde, een stof die op de lijst van Zeer zorgwekkende stoffen staat omdat het kankerverwekkend is en DNA kan beschadigen”. Uit een inventarisatie van Zembla blijkt dat bewoners op zeker zeven locaties gezondheidsklachten hebben gekregen. Het gaat om bewoners van huurwoningen in Elst (U), Dalfsen, Dedemsvaart, Capelle aan de IJssel en Purmerend en om particuliere huiseigenaren in Oostzaan en Nieuwegein.
Wat is formaldehyde
Formaldehyde is een gas met een zeer sterke onaangename geur. Het staat ook bekend als spaanplaatgas. Formaldehyde wordt gebruikt in onder andere spaanplaat, mdf, textiel en de genoemde UF isolatie. Het wordt ook gebruikt worden om polymeren te maken. Het wordt ook gebruikt in tal van andere producten. Formaldehyde is kankerverwekkend voor de mens en kan het DNA aantasten.
Spaanplaatgas?
Formaldehyde kan vrijkomen wanneer bijvoorbeeld bouwmaterialen vochtig worden. Dat kan al gebeuren tijdens de bouw of renovatie, maar ook later door bijvoorbeeld lekkage of optrekkend vocht. Vanaf de zeventiger jaren is spaanplaat op grote schaal gebruikt in de bouw en renovatie. Formaldehyde werd bekend als spaanplaatgas. Het zorgde voor veel gezondheidsklachten. Onder andere kantoorpersoneel, schoolleerlingen en -leraren en de bewoners van woningen waarin spaanplaat werd toegepast, kregen gezondheidsproblemen.
Bronnen: Zembla, Bouwend Nederland, Milieu Centraal, Wikipedia. De afgebeelde foto van spouwmuurisolatie is bedoeld als illustratie. Er wordt niet gesuggereerd dat daarop UF schuim wordt verwerkt.
Zie ook: Gezond bouwen bekrachtigd door vier nieuwe partijen.
