Het elektriciteitsverbruik van datacenters in Nederland is opnieuw gestegen. Nieuwe cijfers van het CBS laten zien dat deze sector inmiddels vijf procent van het totale nationale elektriciteitsverbruik voor zijn rekening neemt. Voor de bouw-, installatie- en vastgoedsector is dat een belangrijk signaal. De groei van datacenters raakt namelijk niet alleen de energiemarkt, maar ook gebiedsontwikkeling, netcapaciteit, technische installaties en de vraag naar en ontwikkeling van nieuwe bouwlocaties.
“Nederland telt ongeveer 200 datacenters van cloudproviders, techbedrijven en gespecialiseerde exploitanten, waaronder AI leveranciers”
Volgens de nieuwste cijfers werd in 2025 in totaal 5 664 gigawattuur aan elektriciteit geleverd aan datacenters. Dat is 12 procent meer dan een jaar eerder. In 2024 lag het aandeel nog op 4,6 procent van het totale elektriciteitsverbruik van Nederland. De stijging laat zien dat datacenters hun positie als grote energieverbruiker verder uitbouwen. Binnen de Europese Unie ligt alleen in Ierland het aandeel van datacenters in het totale stroomverbruik hoger.
Groei verbruik elektriciteit bij datacenters
Nederland telt ongeveer 200 datacenters. Het gaat daarbij onder meer om faciliteiten van cloudproviders, techbedrijven en gespecialiseerde exploitanten. Vooral de grotere locaties zijn verantwoordelijk voor het grootste deel van het verbruik. Ongeveer 50 datacenters met een jaarlijkse afname van 10 GWh of meer nemen samen meer dan 90 procent van alle aan deze sector geleverde elektriciteit af.
Opvallend is dat het aantal grote datacenters de afgelopen jaren ongeveer gelijk is gebleven, terwijl de totale levering van elektriciteit wel verder is toegenomen. Dat wijst erop dat bestaande locaties intensiever worden gebruikt of technisch worden uitgebreid. Voor de uitvoeringspraktijk betekent dat onder meer extra vraag naar zwaardere energie-infrastructuur, uitbreiding van koelinstallaties, aanpassing van noodstroomvoorzieningen en optimalisatie van de gebouwgebonden techniek.
Naast zelfstandige datacenters zijn er ook organisaties met interne voorzieningen voor dataopslag en dataverwerking, zoals universiteiten en ziekenhuizen. Voor deze groep is voor 2025 een verbruik van 142 GWh geschat. Dat volume is in de gepubliceerde vergelijking verder niet meegenomen. Toch is ook dit segment voor de bouw interessant, omdat interne serverruimten en technische ruimten binnen zorg- en onderwijsgebouwen steeds zwaarder worden belast en dus hogere eisen stellen aan koeling, ventilatie en beschikbare stroom.
Positie Nederland binnen Europese datacenters
In Europees verband staat Nederland hoog op de ranglijst. In 2024 stond ons land met 5,1 duizend GWh op de derde plaats binnen de Europese Unie als wordt gekeken naar het absolute elektriciteitsverbruik van datacenters. Duitsland verbruikte met 20 duizend GWh veruit het meest, gevolgd door Ierland met 7 duizend GWh. Nederland volgt daarna als belangrijke vestigingslocatie voor digitale infrastructuur.
Kijk je naar het aandeel in het totale nationale elektriciteitsverbruik, dan komt Nederland nog hoger uit. Met 4,6 procent in 2024 stond Nederland op de tweede plaats in de EU. Ierland stond bovenaan met ruim 21 procent. Duitsland volgde met 4,2 procent. Deze cijfers laten zien dat datacenters in Nederland een relatief grote plek innemen binnen de energiehuishouding. Voor beleidsmakers, netbeheerders en marktpartijen is dat een gegeven waar steeds nadrukkelijker rekening mee moet worden gehouden.
Ook de discussie over leveringszekerheid van elektriciteit wordt hierdoor relevanter. In regio’s waar netcongestie speelt, kan de komst of uitbreiding van datacenters leiden tot extra druk op de beschikbare capaciteit. Daardoor worden slimme oplossingen steeds belangrijker, zoals energiemanagement, buffering, efficiëntere koelsystemen en betere afstemming tussen vraag en aanbod. Voor technisch dienstverleners en ontwerpteams ontstaat hier een vakinhoudelijk interessant speelveld, waarin innovatie en uitvoerbaarheid samenkomen.
Druk op bouw en netcapaciteit door datacenters
De stijgende vraag naar elektriciteit vanuit datacenters werkt door in de hele bouwkolom. Nieuwe projecten vragen om kavels met voldoende netcapaciteit, een goede bereikbaarheid en ruimte voor zware installaties. Daarnaast worden eisen aan duurzaamheid steeds strenger. Opdrachtgevers letten niet alleen op energieverbruik, maar ook op materiaalkeuze, levensduur, onderhoud en mogelijkheden voor warmteterugwinning. Dat maakt het ontwerp- en bouwproces complexer, maar ook kansrijker voor partijen met specialistische kennis.
De cijfers van het CBS geven de markt daarom meer dan alleen een statistisch beeld. Ze laten zien dat de fysieke en technische footprint van datacenters in Nederland verder groeit. Wie actief is in utiliteitsbouw, energievoorziening of technische installaties ziet dat direct terug in de aard van de opgave. De vraag verschuift naar voorzieningen die hoge prestaties moeten leveren onder continue belasting, met minimale uitval en een zeer stabiele en hoge levering van elektriciteit. Dat trekt een forse wissel op het nu al te zwakke Nederlandse elektriciteitsnet. De woningbouwopgave komt hierdoor extra onder druk, of zelfs in gevaar.
Tegelijk is er ruimte voor een meer optimistische benadering. De groei van datacenters kan ook leiden tot investeringen in slimmere energie-oplossingen, sterkere samenwerking in de keten en een hoger technisch niveau van ontwerp en uitvoering. Voor bouwbedrijven en adviseurs die daarop inspelen, ontstaan nieuwe opdrachten en langdurige beheerrelaties. Meer achtergrond over de ontwikkeling van energie en data is ook te vinden via passende informatie over Europese cijfers.
Datacenters blijven daarmee een sector die direct raakt aan bouwproductie, infrastructuur en energiebeleid. De stijging naar 5 procent in 2025 van het totale elektriciteitsverbruik onderstreept dat de impact fors is. Voor de bouw, infra en techniek praktijk betekent dat: goed plannen, technisch scherp ontwerpen en vroegtijdig afstemmen met alle betrokken partijen
GWh?
Een gigawattuur (GWh) is een energie-eenheid die gelijkstaat aan 1 miljard wattuur (1.000.000.000 Wh) of 1 miljoen kilowattuur (1.000.000 kWh). Een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt ongeveer 2500 tot 3000 kWh elektriciteit per jaar. Een GWh is dus om-en-nabij het jaarlijkse stroomverbruik van zo’n 330 tot 400 huishoudens.
Bron en infographics: CBS.


