Rotterdam zet flinke stappen in de ontwikkeling van extra woonruimte door het optoppen van bestaande gebouwen. Met een enorm potentieel aan platte daken en een vooruitstrevend beleid positioneert de stad zich als voorloper in deze innovatieve vorm van stedelijke verdichting. Dit biedt niet alleen kansen voor meer woningen, maar draagt ook bij aan verduurzaming.
Optoppen als oplossing voor woningtekort
Rotterdam beschikt over maar liefst 18,5 vierkante kilometer aan platte daken, wat ruimte biedt voor duizenden nieuwe woningen. Door optoppen te stimuleren, wil de stad het woningtekort aanpakken zonder extra grond te bebouwen. Dit gaat hand in hand met het verbeteren van bestaande panden op het gebied van energie-efficiëntie.
Het beleid is de afgelopen jaren flink versoepeld. Zo is het nu eenvoudiger om af te wijken van parkeernormen en zijn de regels voor minimale woninggrootte aangepast. Daarnaast staan de welstandsregels voor optoppen helder beschreven in de nieuwe notitie van de gemeente.
Versoepeld beleid maakt optoppen haalbaar
Een belangrijke stap is de aanstelling van een optop-regisseur, die anderhalf jaar geleden begon. Deze persoon helpt knelpunten weg te nemen en versnelt het proces. Ook is de vergoeding voor betaalbare woningen afgeschaft, een besluit dat recent door de gemeenteraad werd genomen. Dit maakt het voor corporaties en ontwikkelaars aantrekkelijker om te investeren.
Snellere vergunningen zijn ook een doel. Optoppen krijgt een duidelijke plek in de omgevingsvisie van Rotterdam, wat procedures moet stroomlijnen. Initiatiefnemers zoals VvE’s en projectontwikkelaars ervaren hierdoor minder hobbels op de weg. Mede daarom kwam er eerder al een nieuwe woonvisie en bouwwet in Rotterdam.
Lees verder onder de afbeelding.
Karel Doorman met opgetopte ‘lichte woningen’ op monument, waar ook het Nederlands Fotomuseum onder is gehuisvest.
Projecten laten succes zien
In de stad zijn al meerdere projecten van start gegaan. Woningcorporatie SOR is een voortrekker met optoppen. Initiatieven zoals Klapwiek, waar 44 seniorenwoningen worden gebouwd, en Noordschans met 7 appartementen. Ook in Meyburg komen 12 nieuwe woningen. Grotere plannen zijn in de maak in gebieden zoals Katshoek (ZOHO) en Westblake.
Wethouder Chantal Zeegers van Klimaat, Bouwen en Wonen is enthousiast over de voortgang. Ze geeft aan dat de stad met deze aanpak niet alleen meer woonruimte creëert, maar ook duurzamer en slimmer bouwt. De afschaffing van extra kosten voor betaalbare segmenten motiveert initiatiefnemers extra.
Ondersteuning voor VvE’s
Voor Verenigingen van Eigenaren blijft het proces soms ingewikkeld door lange besluitvorming. Daarom helpt de gemeente samen met de provincie Zuid-Holland VvE’s via het platform VvE010. Dit jaar start een eerste proef om hen te begeleiden van idee tot uitvoering, inclusief verduurzaming.
Leerwerktafels voor optoppen
De stad organiseert ook leerwerktafels met corporaties, bouwers en architecten. Hier worden uitdagingen besproken en oplossingen bedacht voor verdichting van wijken. Dit moet leiden tot meer transparantie en mogelijk nieuwe beleidsaanpassingen in de toekomst.
Rotterdam wordt landelijk gezien als voorbeeld. De optop-regisseur krijgt steun van zowel de provincie als het Rijk. Zelfs internationaal is er belangstelling, zoals blijkt uit opnames van het Duitse RTL bij het Santos-gebouw, waar ook het Nederlands fotosmuseum is gevestigd, in 2024.
Handleiding voor toekomstig optoppen
Later dit jaar komt er een speciale handleiding voor initiatiefnemers. Deze zal stap voor stap uitleggen hoe je een project van idee tot realisatie brengt. Met alle beleidsveranderingen en de groeiende druk op de woningmarkt verwacht de stad dat optoppen nog meer voet aan de grond krijgt.
Beeld: Gemeente Rotterdam, Dura Vermeer, Irene Hoekstra.
