Home Blog Pagina 2

Wat een binnenschilder per deur rekent, en waarom materiaal daar het kleinste deel van is

0
Wat een binnenschilder per deur rekent, en waarom materiaal daar het kleinste deel van is

Een opdrachtgever die een offerte voor binnenschilderwerk ontvangt, kijkt bijna altijd eerst naar de post materiaal. Dat is de post die het makkelijkst te controleren lijkt: een liter lak heeft een prijs, een deur een oppervlak. Toch is het precies de post die er het minst toe doet. Wie de prijs van een geschilderde deur uit elkaar haalt, houdt een rekensom over waarin de lak hooguit een vijfde van het bedrag is, en de uren bijna al het andere.

Dat heeft gevolgen voor hoe je als aannemer op schilderwerk calculeert, waar je nog kunt besparen en waar niet, en waarom een bewoner die het na de oplevering zelf doet, vooral tijd koopt en geen kwaliteit.

De rekensom achter een uurtarief

Het begint bij het loon. Volgens de loontabel van de cao Schilders verdient een allround schilder per 1 juli 2026 tussen de 21,40 en 26,71 euro bruto per uur. Daar komen de werkgeverslasten bovenop, de bus, het gereedschap, de verzekeringen, de uren die niet te factureren zijn omdat er gereden, opgeruimd of gewacht wordt, en een marge. In de praktijk komt een schildersbedrijf daarmee op een tarief dat ruwweg twee tot tweeënhalf keer het bruto uurloon is, dus ergens tussen de 50 en 65 euro per uur exclusief btw. Een zzp’er zonder overhead zit daar iets onder, een bedrijf met een kantoor en een calculator iets boven.

Die opbouw is geen geheim, maar hij wordt zelden uitgeschreven. En dat is jammer, want hij verklaart waarom een deur die in de bouwmarkt “een potje lak” kost, op een offerte een bedrag van drie cijfers wordt.

Een deur in uren en in liters

Neem een gewone binnendeur, stomp, beide zijden, die al eens geschilderd is en opnieuw in zijdeglans wit moet. Een schilder haalt het beslag eraf, ontvet, schuurt, plakt af en werkt kale plekken bij. Daarna twee lagen lak, met tussendoor licht schuren. Reken alles bij elkaar op twee tot tweeënhalf uur handwerk per deur, verdeeld over twee dagen omdat de eerste laag moet drogen. Tegen 55 euro per uur is dat 110 tot 140 euro arbeid. Doet de schilder tien deuren in één woning, dan zakt dat per deur, omdat het afplakken, het aanmaken en het schoonmaken van gereedschap maar één keer hoeven.

Nu de lak. Een binnendeur meet aan twee kanten samen zo’n 3,5 vierkante meter, met de randen erbij ongeveer vier. Twee lagen is acht vierkante meter. Een professionele watergedragen zijdeglanslak haalt volgens het kenmerkenblad rond de tien vierkante meter per liter, zodat een deur ongeveer 0,8 liter vraagt. Bij een literprijs van enkele tientjes is dat 30 tot 40 euro aan lak, plus een paar euro aan schuurpapier en tape. De verbruiksgegevens en inhoudsmaten van zo’n lak, zoals Sigma die levert, staan op de productpagina; het is de moeite waard ze naast de calculatie te leggen.

De som is dan snel gemaakt: op een deur van 150 tot 180 euro is de lak 20 tot 25 procent. De rest is tijd.

Zelf doen bespaart uren, geen lak

Die verhouding verklaart ook waarom bewoners na de oplevering zo vaak zelf de kwast pakken. Wie een deur zelf schildert, bespaart de 110 tot 140 euro arbeid, en nauwelijks iets op materiaal. De bouwmarktlak die zo’n bewoner koopt, is tegenwoordig net als de professionele variant watergedragen en zijdeglans, en haalt op papier een vergelijkbaar rendement; wat de bouwmarktvariant van Histor kost scheelt per deur maar een paar euro met de lak van de schilder. Het verschil zit niet in het blik, maar in de hand: een schilder doet een deur in een derde van de tijd van een bewoner, zonder zakkers, en levert tien deuren in dezelfde glans op.

Voor de aannemer heeft diezelfde verhouding een scherpere kant. Arbeid wordt de komende jaren niet goedkoper. OnderhoudNL telt in zijn arbeidsmarktonderzoek van 2025 zo’n 35.000 mensen in de onderhoudssector, met een instroom van 750 per jaar waar er 1.800 nodig zijn; schilders staan bovenaan de lijst van gezochte vakmensen. Het EIB verwacht dat de hele bouw tussen 2026 en 2029 zo’n 75.000 voltijdskrachten extra nodig heeft. Wie daar als zzp schilder in meebeweegt, krijgt bovendien te maken met de nieuwe Zelfstandigenwet, die bepaalt wanneer werk nog als zelfstandig telt.

Wie wil besparen op schilderwerk, moet dus niet onderhandelen over de literprijs. Die paar euro per deur maakt de calculatie niet. De winst zit in uren: deuren fabrieksmatig voorgelakt laten leveren, het lakwerk van een hele woning in één planning bundelen zodat droogtijden elkaar overlappen, en de schilder niet laten wachten op een stucadoor die nog niet klaar is. Elk uur dat je daarmee uit de planning haalt, is meer waard dan de hele emmer lak.

Kabinet wijst 5 extra locaties aan voor versnelde woningbouw, in totaal nu 31

0
Sneller huizen bouwen op vijf nieuwe locaties

Het kabinet heeft opnieuw vijf woningbouwlocaties aangewezen waar de ontwikkeling van nieuwe woonwijken moet worden versneld. Dat is een duidelijk signaal dat het Rijk meer regie neemt om het sneller huizen bouwen mogelijk te maken. De nieuwe locaties zijn in Assen, Best, Roosendaal, Zuidplas en in het gebied rond Middelburg en Vlissingen. In totaal zijn er nu 31 woningbouwlocaties aangewezen.

“Samen moeten deze woningbouwlocaties goed zijn voor ongeveer 25000 woningen die vóór 2040 gereed moeten zijn, zodat er sneller nieuwe huizen beschikbaar zijn”

Voor veel marktpartijen komt deze stap niet onverwacht. De betrokken gemeenten hadden hun plannen voor gebiedsontwikkeling al langer voorbereid. Toch blijkt de realisatie in de praktijk vaak weerbarstig. Procedures rond vergunningen, bezwaartrajecten van omwonenden en de aanhoudende stikstofproblematiek zorgen ervoor dat projecten vertraging oplopen. Met de nieuwe aanwijzing wil het kabinet juist op deze punten ondersteuning bieden, zodat sneller huizen niet alleen een beleidsdoel blijft, maar ook leidt tot ‘direct’uitvoerbare projecten.

Nieuwe locaties voor sneller huizen bouwen

De vijf aangewezen gebieden sluiten aan op een bredere landelijke aanpak om de woningbouwproductie op te voeren. Eerder wees het kabinet al meerdere versnellingslocaties aan. Met deze nieuwe tranche komt het totaal uit op 31 locaties, verspreid over alle provincies. Volgens het kabinet moeten op deze plekken samen ruim 400.000 woningen sneller worden gerealiseerd dan oorspronkelijk gepland. Daarmee wordt sneller huizen bouwen een vaste lijn binnen het rijksbeleid voor wonen en ruimtelijke ordening.

Voor de sector is vooral van belang dat deze woningbouwlocaties niet vanaf nul hoeven te starten. De planvorming is in veel gevallen al aanwezig, waardoor de aandacht nu verschuift naar uitvoering, fasering en juridische haalbaarheid. Dat kan voordelen bieden voor ontwikkelaars, aannemers, adviseurs en toeleveranciers die op korte en middellange termijn capaciteit willen inzetten. Tegelijk vraagt het om goede afstemming tussen overheden, marktpartijen en netbeheerders, zodat sneller huizen niet vastloopt op randvoorwaarden zoals ontsluiting, milieuruimte en beschikbare bouwlogistiek.

Lees verder onder de afbeelding.
Kabinet wijst 5 extra locaties aan voor snel huizen bouw, in totaal nu 31

Belemmeringen rond procedures

Een belangrijk knelpunt blijft de doorlooptijd van vergunningprocedures. Gemeenten lopen geregeld aan tegen complexe bezwaarprocedures, terwijl ook de beoordeling van stikstofeffecten veel tijd vraagt. Het Rijk wil daarom vaker ondersteunen bij vergunningaanvragen en bij het wegnemen van bestuurlijke obstakels. Meer informatie over deze landelijke aanpak van woningbouw is te vinden via de bouwregelgeving van de Rijksoverheid en de pagina over woningbouw.

Dit betekent dat projecten mogelijk eerder naar de ontwerpfase, aanbesteding en realisatie kunnen doorstromen. Dat biedt perspectief, al blijft de praktijk complex. Vooral op locaties waar bestaande bedrijven aanwezig zijn, kan de ontwikkeling extra tijd kosten. Als bedrijven moeten verplaatsen, vraagt dat om heldere afspraken over planning, compensatie en tijdelijke bedrijfscontinuïteit. Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan heeft in een Kamerbrief aangegeven dat hierover zorgvuldige afspraken nodig zijn. Dat lijkt logisch, omdat sneller huizen bouwen alleen haalbaar is als ook de economische functies in een gebied ordelijk worden ingepast of verplaatst.

Bereikbaarheid van de woningbouwlocaties

Opvallend is dat het kabinet voor deze vijf locaties geen extra budget voor infrastructuur uittrekt. Volgens de minister is dat niet nodig, omdat de aangewezen gebieden al goed bereikbaar zijn. Goede bereikbaarheid kan de uitvoeringsfase versnellen, zeker wanneer bouwverkeer, materiaalstromen en toekomstige bewoners gebruik kunnen maken van bestaande netwerken. Tegelijk blijft het van belang om lokaal te toetsen of wegen, ov-verbindingen en nutsvoorzieningen de extra druk aankunnen.

Juist bij binnenstedelijke of gemengde gebiedsontwikkelingen is bereikbaarheid meer dan alleen een verkeerskundige opgave. Het raakt ook de fasering van de bouw, de inrichting van de openbare ruimte en de aansluiting op bestaande voorzieningen. Als het kabinet verwacht dat op deze locaties sneller huizen kan worden gerealiseerd zonder extra infrastructuurgeld, dan legt dat ook verantwoordelijkheid bij gemeenten en regio’s om de uitvoering strak te organiseren. Dat vraagt om een realistische planning en een goede samenhang tussen civiele werken, woningbouw en vergunningverlening.

Waar en hoeveel nieuwe woningen?

De nieuwe woningbouwlocaties zijn in Assen, Best, Roosendaal, het gebied rond Middelburg en Vlissingen en ook in Zuidplas. Dat is een omstreden gebied in verband met de ligging op het laagste punt van ons land.

In Assen komen in Kloosterveen, Stadskwartier en Zuidoost rond de 5500 woningen. In Best 3500 huizen Op Walcheren komen in en rond Middelburg, Vlissingen en Veere zo’n 5000 woningen. In Roosendaal komen in de spoorzone 5000 tot 6000 woningen. In Cortelande in het Zuid-Hollandse Zuidplas komt een heel nieuw dorp met ongeveer 6000 woningen.

Haalbaar?

Komende periode zal moeten blijken hoe snel de ondersteuning van het Rijk in de praktijk effect heeft. Plannen liggen er al, maar de vertaling naar tempo op de bouwplaats vraagt meer dan bestuurlijke ambitie alleen. Voor de sector biedt dat werk, maar ook een opgave om slim, schaalbaar en met oog voor de omgeving te bouwen. Als de procedurele druk afneemt en verplaatsing van bedrijven goed wordt geregeld, kan sneller huizen op deze vijf locaties uitgroeien tot een haalbare versnelling van de landelijke woningbouwproductie. Dat is geen makkelijke route, maar wel een route die voor veel partijen nu dichterbij komt en misschien sneller tot uitvoering leidt dan eerder werd gedacht.

Bron: Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, NOS. Infogram: Ministerie VRO.

TechBarometer 2026: Kennisoverdracht in techniek te vaak afhankelijk van toeval

0
TechBarometer 2026

Kennisoverdracht in technische organisaties krijgt nog te weinig aandacht. Dat blijkt uit de TechBarometer 2026, waarin veel professionals aangeven dat vakkennis vooral bij losse medewerkers zit. Voor bedrijven is dat een serieus aandachtspunt. Zodra een ervaren monteur, technicus of specialist vertrekt, kan werk vertragen of zelfs stilvallen. Het onderzoek laat daarmee zien dat niet alleen personeelstekorten tellen, maar ook het vasthouden en doorgeven van kennis.

TechBarometer 2026: “38 procent van de techniekprofessionals verwacht dat een deel van het werk stilvalt als de meest ervaren vakman of specialist morgen wegvalt”

Daarnaast zegt 46 procent dat kennisoverdracht binnen de eigen organisatie vooral toevallig gebeurt en niet structureel is geregeld. Daarmee ontstaat een zwakke plek in veel technische bedrijven. Vooral in sectoren waar installaties, onderhoud, productie en uitvoering afhankelijk zijn van praktijkervaring, kan het verlies van kennis directe gevolgen hebben voor planning, veiligheid en kwaliteit.

Ook voor bedrijven in de bouw, infra en techniek dat goed herkenbaar. Veel werkzaamheden steunen op ervaring die niet altijd in systemen, werkinstructies of opleidingsplannen staat. Denk aan het oplossen van storingen, het afstellen van installaties of het herkennen van risico’s tijdens de uitvoering. Zulke kennis zit vaak in het hoofd en de handen van ervaren technici. Wie daar geen vaste aanpak voor maakt, loopt het risico dat kennis verdwijnt zonder dat een opvolger daar meteen op kan terugvallen.

Kennisontwikkeling vraagt vaste aandacht

De TechBarometer 2026 laat zien dat 77 procent van de respondenten kennisontwikkeling net zo urgent vindt als het werven van nieuwe mensen. Toch is die lijn nog lang niet overal zichtbaar in beleid. Slechts 43 procent geeft aan dat kennisborging onderdeel is van de bedrijfsstrategie. Daarnaast zegt 42 procent dat de organisatie structureel tijd en budget vrijmaakt voor kennisontwikkeling. Dat is een opvallend verschil tussen wat bedrijven belangrijk vinden en wat er in de praktijk wordt uitgevoerd.

Voor werkgevers betekent dit dat personeelsplanning verder moet gaan dan het invullen van vacatures. Een nieuwe medewerker aannemen lost niet automatisch het verlies van vakkennis op. In technische functies duurt het vaak lang voordat iemand dezelfde routine, materiaalkennis en storingsinzichten heeft als een ervaren collega. Organisaties doen er daarom verstandig aan om kenniscontinuïteit een vaste plek te geven in opleiding, begeleiding en werkoverdracht. Meer informatie over scholing en praktijkgerichte ontwikkeling staat ook op de website van ROVC.

Verschillen binnen bedrijven

De TechBarometer 2026 laat ook een duidelijk verschil zien tussen beslissers en uitvoerende technici. Van de beslissers vindt 49 procent dat kennis binnen de organisatie voldoende is vastgelegd. Onder technici ligt dat aandeel op 33 procent. Dat verschil is groot en laat zien dat beleid en werkvloer elkaar niet altijd raken. Een plan op papier betekent nog niet dat medewerkers kennis in hun dagelijkse werk snel kunnen vinden en toepassen.

Ook bij de vraag of ervaren medewerkers genoeg tijd krijgen om collega’s te begeleiden, lopen de meningen uiteen. Van de beslissers vindt 45 procent dat die tijd er is, terwijl slechts 30 procent van de technici dat zo ervaart. Dat beeld komt ook terug in ontwikkel- en functioneringsgesprekken. Volgens 53 procent van de beslissers komt kennisoverdracht daar aan bod. Onder technici zegt 38 procent dat dit echt gebeurt. Juist dat verschil maakt duidelijk dat afspraken niet alleen gemaakt moeten worden, maar ook merkbaar moeten zijn op de werkvloer.

Wie kennis wil behouden, moet niet alleen registreren welke functie iemand heeft, maar ook welke kennis iemand dagelijks gebruikt. Het gaat dan om technische vaardigheden, machinekennis, proceskennis en inzicht in storingen of faalkansen. Daarbij helpt een aanpak waarin leidinggevenden, HR en technici samen bepalen welke kennis kwetsbaar is en wie die stap voor stap moet overnemen.

Meer structuur nodig voor overdracht op de werkvloer

Volgens de recente TechBarometer vraagt kenniscontinuïteit om meer dan alleen opvolging op naam. Organisaties moeten duidelijk maken welke medewerker gaat meelopen, hoeveel tijd daarvoor beschikbaar is en hoe begeleiding onderdeel wordt van normaal werk. Dat vraagt om een vaste structuur. Niet pas wanneer iemand vertrekt, maar al ruim daarvoor. Informatie over arbeidsmarkt en ontwikkeling in de technische sector is ook te vinden via Techniek Nederland.

Waldo Linders, directeur Opleidingen en Trainingen bij ROVC, stelt dat een functie op papier snel is overgedragen, maar vakmanschap niet. Die uitspraak past goed bij de uitkomsten van de TechBarometer 2026. In veel bedrijven draait het nog te vaak om formatie, terwijl de overdracht van praktijkkennis minder zichtbaar is. Juist in de bouw en uitvoering, waar planning en productie onder druk staan, is dat een risico dat je niet te laat moet zien.

Als organisaties kennisontwikkeling dezelfde prioriteit geven als instroom van nieuw personeel, ontstaat meer rust in teams en meer grip op continuïteit. Dat vraagt om tijd, budget en duidelijke werkafspraken. Het onderzoek maakt helder dat daar nog winst te halen is. Voor technici, monteurs en specialisten is het van belang dat kennisoverdracht geen losse actie blijft, maar een vast onderdeel wordt van dagelijks werk, zodat organisaties ook morgen door kunnen draaien.

Personeelsplanning techniek

De uitkomsten van de TechBarometer 2026 (pdf) zijn daarom niet alleen relevant voor HR, maar net zo goed voor projectleiding, werkvoorbereiding en directie. Bedrijven die vooruit willen, doen er goed aan om kennisborging op te nemen in hun personeelsplanning. Daarmee wordt beter zichtbaar waar risico’s zitten, welke technici extra begeleiding nodig hebben en welke ervaring nu nog bij een kleine groep medewerkers ligt. Zo wordt de organisatie minder afhankelijk van toeval en ontstaat een steviger basis voor continuïteit in techniek en uitvoering.

Bron en beeld: ROVC.

Gevolgen van verandering klimaat voor je buurt zien

0
weerextremen, bekijk het klimaateffect voor jouw buurt in kaartviewer

Betrouwbare informatie over weerextremen, wateroverlast, hitte en zeespiegelstijging. Het klimaateffect zichtbaar voor jouw buurt, bouwplaats en omgeving. Klimaateffectatlas bundelt kaarten, kaartverhalen, klimaatscenario’s en een buurtdashboard in één overzicht. Daarmee krijg je een beter zicht op het klimaateffect per gebied in Nederland. Dat helpt bij risicoanalyse, ontwerpkeuzes, gebiedsontwikkeling en beheer in de gebouwde omgeving. De opzet is praktisch, omdat je niet alleen losse kaarten ziet, maar ook uitleg krijgt over de betekenis van data voor de dagelijkse praktijk.

De kern van Klimaateffectatlas is dat ruimtelijke informatie toegankelijk wordt gemaakt voor gebruikers die snel willen zien waar risico’s en kansen liggen. De kaartviewer toont kaarten voor heel Nederland, terwijl de kaartverhalen extra duiding geven bij de meest gebruikte kaarten. Daarnaast bieden de klimaatscenario’s van het KNMI context voor temperatuur, neerslag en zeespiegelstijging. Het buurtdashboard voegt daar een lokale laag aan toe, zodat je buurten met elkaar kunt vergelijken. Door die combinatie ontstaat een bruikbaar beeld van klimaatverandering en het klimaateffect op verschillende schaalniveaus.

5. Overzicht van kaarten voor de particulier, bouw en infra

Storm en andere weerextremen, bekijk het klimaateffect voor jouw buurt in kaartviewer

De kaartviewer vormt voor veel gebruikers het eerste startpunt. Hier vind je kaarten die laten zien hoe Nederland gevoelig is voor onder meer hitte, droogte, hevige neerslag en overstromingsrisico. Voor de bouwsector is dat relevant, omdat deze thema’s direct invloed hebben op materiaalkeuze, fundering, waterberging, dakopbouw en inrichting van de buitenruimte. Wanneer je een project voorbereidt, wil je vroeg weten welke omgevingsfactoren een rol spelen. Het klimaateffect laat zich namelijk niet alleen zien in uitzonderlijke situaties, maar ook in structurele belasting van gebouwen en infrastructuur.

De meerwaarde van een centrale kaartomgeving is dat verschillende datalagen naast elkaar gebruikt kunnen worden. Daardoor zie je sneller verbanden tussen bijvoorbeeld verstedelijking, verhard oppervlak en hittestress. Je kunt daarmee beter onderbouwen waarom extra infiltratie, vergroening of schaduwwerking nodig is. Het platform sluit daarmee goed aan op de groeiende vraag naar klimaatadaptatie in projecten.

Lees verder onder de afbeelding.

4. Hoe de kaarten het klimaateffect duiden

Losse kaarten geven informatie, maar zonder toelichting kan de interpretatie lastig zijn. Daarom zijn de kaartverhalen een sterke aanvulling. Deze verhalende uitleg laat zien hoe je een kaart leest, welke indicatoren gebruikt zijn en wat de uitkomsten betekenen.

De kaartverhalen helpen je om data te vertalen naar concrete afwegingen. Denk aan de vraag of extra waterberging op perceelniveau voldoende is, of dat een wijkgerichte aanpak nodig is. Ook maken ze duidelijk dat klimaatverandering niet overal dezelfde gevolgen heeft. Het klimaateffect verschilt per regio, per stad en zelfs per buurt. Een dichtbebouwde wijk met weinig groen reageert anders op hitte dan een ruim opgezette woonomgeving met open bodem.

3. Klimaatscenario’s

De beschikbare klimaatscenario’s geven richting aan langetermijnkeuzes. Daarbij gaat het om ontwikkelingen in temperatuur, neerslag en zeespiegelstijging. Juist deze thema’s zijn voor de gebouwde omgeving van groot belang. Hogere temperaturen zorgen voor meer kans op oververhitting in woningen en utiliteitsgebouwen. Veranderende neerslagpatronen leiden tot piekbuien en grotere belasting van riolering en openbare ruimte. Zeespiegelstijging werkt door in waterveiligheid, grondwaterstanden en ruimtelijke keuzes in laaggelegen gebieden.

2. Lokale verschillen in het buurtdashboard

Het buurtdashboard brengt informatie samen op buurtniveau en maakt vergelijking mogelijk tussen verschillende buurten. Dat is bijzonder bruikbaar. Je ziet sneller waar kwetsbaarheden samenkomen, zoals veel verharding, beperkte groenstructuur, een oudere woningvoorraad of een verhoogde kans op wateroverlast. Daarmee ontstaat een scherper beeld van de plekken waar ingrepen het meeste effect kunnen hebben.

Voor de praktijk betekent dit dat maatregelen gerichter gekozen kunnen worden. In de ene buurt ligt de nadruk op koeling en schaduw, terwijl elders waterberging of bodeminfiltratie urgenter is. Het klimaateffect krijgt hierdoor een schaal die direct aansluit op projecten in de wijk.

1. Van data naar besluitvorming

De kracht van het de Klimaateffectatlas zit uiteindelijk in de vertaling van data naar handelingsperspectief. Kaarten, verhalen, scenario’s en buurtinformatie vullen elkaar aan. Daardoor kun je beter inzien wat er te verwachten is en noodzakelijk voor de nabije toekomst. Het klimaateffect wordt zichtbaar in concrete ontwerpopgaven, van waterpasserende verharding en groendaken tot koele gevelmaterialen en extra retentiecapaciteit.

Bron: Klimaateffectatlas, KNMI, Deltares, TNO, Verbond van Verzekeraars.

Top 25 duurzame aanbesteders laat daling zien in duurzaam gunnen

0
Top 25 duurzame aanbesteders laat daling zien in duurzaam gunnen

De nieuwe Top 25 van duurzame aanbesteders laat een dubbel beeld zien. Aan de ene kant vallen sterke stijgers op, zoals Universiteit Utrecht, provincie Zuid-Holland en gemeente Helmond. Aan de andere kant daalt duurzaam aanbesteden voor het eerst sinds de start van de ranglijst. Voor bouwbedrijven, opdrachtgevers en inkopers is dat een belangrijk signaal. De cijfers maken duidelijk dat publieke opdrachtgevers nog vaak duurzaamheid opnemen in hun uitvraag, maar dat zij minder vaak echt belonen op kwaliteit, emissiebeperking, MKI en andere duurzame prestaties, zo bericht Bouwend Nederland.

Duurzame aanbesteders? “Opdrachtgevers gunnen minder op duurzaamheid en kiezen voor laagste prijs”

Daling in duurzaam aanbesteden zet door

De Top 25 van het Aanbestedingsinstituut van Bouwend Nederland laat zien dat de gemiddelde score van de best presterende opdrachtgevers is gezakt van 3,98 naar 3,83. Daarmee daalt het niveau van duurzaam aanbesteden voor het eerst in acht jaar tijd. Dat is opvallend, omdat het totale aantal aanbestedingen in 2025 juist steeg naar 1.724. Toch werden slechts 709 opdrachten gegund op duurzaamheid. Het aandeel duurzame gunningen daalde daarmee van 46,9 naar 41,1 procent.

Vooral in de infrasector is die ontwikkeling zichtbaar. Opdrachtgevers kiezen daar vaker voor gunning op laagste prijs. Dat aandeel steeg van 30 naar 34 procent. Tegelijk nam het aantal aanbestedingen af waarin duurzaamheid zwaar meeweegt in de beoordeling. Juist dat gewicht bepaalt of een aannemer met een beter duurzaam aanbod ook echt meer kans maakt op de opdracht. Voor bedrijven die investeren in schoon materieel, circulaire materialen en innovatie is dat geen goed nieuws.

Volgens Bouwend Nederland zit de groei van duurzaam aanbesteden nu vooral in voorschriften. Die schrijven een minimumniveau voor, maar geven geen extra waardering aan partijen die verder gaan. Daardoor neemt de prikkel om te investeren af. Dat effect is nog sterker wanneer een opdrachtgever eerst duurzame eisen stelt en daarna alsnog op laagste prijs gunt. In de praktijk levert dat voor veel aannemers een lastige markt op.

Gelukkig geven stijgers in de Top 25 ander signaal af

Tegen die neergaande lijn in laat de Top 25 ook zien dat verbetering wel degelijk mogelijk is. Universiteit Utrecht maakt de grootste sprong. De kennisinstelling stond vorig jaar nog op plaats 80 met een score van 2,00 en stijgt nu naar plaats 23 met 3,27. Daarmee laat zij zien dat ook opdrachtgevers buiten de klassieke infra- en bouwportefeuille een serieuze rol kunnen spelen bij verduurzaming van de bouw en infraketen.

Lees verder onder de afbeelding.
Top 25 duurzame aaanbesteders

Provincie Zuid-Holland is een andere opvallende stijger. De provincie stond twee jaar geleden nog op plaats 62 en vorig jaar op plaats 21. Nu deelt Zuid-Holland de derde plaats met een score van 4,50. Die stijging hangt samen met een gerichtere inzet op duurzame gunningscriteria en een duidelijkere vertaling van beleidsdoelen naar concrete aanbestedingen. Daarmee laat deze Top 25 zien dat leren en bijsturen effect heeft op de uitkomst.

Ook gemeente Helmond laat een sterk resultaat zien. De gemeente steeg van plaats 20 naar een gedeelde derde plaats met eveneens 4,50. Vooral in het vierde kwartaal van 2025 zette Helmond nog een forse stap. Van de vier aanbestedingen in die periode kregen er drie de hoogste score. De gemeente beloont bedrijven die extra emissiebeperking aanbieden en past daarnaast instrumenten toe zoals MKI, innovatie en contractuele afspraken voor extra verduurzaming.

Noord-Brabant en Eindhoven voeren Top 25 aan

Aan de top van de ranglijst verandert minder. Provincie Noord-Brabant staat voor de achtste keer op rij op de eerste plaats, opnieuw met een score van 5,64. Daarmee blijft de provincie een stabiele koploper onder de duurzame aanbesteders. Gemeente Eindhoven stijgt van plaats 7 naar plaats 2 met een score van 4,75. Ook dat is een sterke prestatie, zeker in een jaar waarin veel andere opdrachtgevers juist lager uitkomen.

De Top 25 maakt daarmee duidelijk dat koploperschap mogelijk blijft, ook in een markt waarin prijsdruk zichtbaar aanwezig is. Voor de uitvoerende partijen is dat relevant, omdat opdrachtgevers aan de bovenkant van de lijst vaker ruimte bieden aan duurzame meerwaarde in de aanbieding. Dat vergroot de kans dat investeringen in emissieloos materieel, circulair werken en CO2-reductie ook daadwerkelijk worden terugverdiend.

Uit de eerste registraties over 2026 blijkt dat de dalende lijn mogelijk doorzet. Dat maakt de uitkomsten van deze Top 25 extra belangrijk voor de sector. Voor opdrachtgevers ligt er een duidelijke opgave om duurzaamheid niet alleen op papier op te nemen, maar ook echt te waarderen in de gunning.

Meer informatie over onder meer de puntentelling in de Top 25.

Bron en infographic: Bouwend Nederland.

Tot 22 procent hogere boetes bij overtreding arbeidswetten

0
Tot 22 procent hogere boetes bij overtreding arbeidswetten

Het kabinet verhoogt de boetes voor overtredingen van arbeidswetten met ongeveer 22 procent. Voor werkgevers betekent dit dat de financiële gevolgen van overtredingen duidelijk zwaarder worden. De maatregel past binnen een bredere aanpak van arbeidsmisstanden en moet kwetsbare werknemers beter beschermen. Voor bedrijven die werken met uitzendkrachten, gedetacheerde werknemers en arbeidsmigranten is dit een duidelijk signaal dat naleving van arbeidswetten hoger op de agenda komt te staan.

“De verhoging geldt vanaf 1 juli 2027 voor vijf belangrijke arbeidswetten”

Welke arbeidswetten?

Het gaat om de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag, de Wet arbeid vreemdelingen, de Wet arbeidsvoorwaarden gedetacheerde werknemers in de Europese Unie, de Arbeidsomstandighedenwet en de Arbeidstijdenwet. Vanaf 1 januari 2028 worden de boetes bovendien elk jaar geïndexeerd. Daarmee wil het kabinet voorkomen dat sancties opnieuw achterlopen op de praktijk en te weinig afschrikken.

Voor de bouwsector is dat relevant, omdat op projecten vaak meerdere schakels samenwerken. Hoofdaannemers, onderaannemers, uitzendbureaus en buitenlandse dienstverleners krijgen allemaal te maken met regels rond loon, arbeidstijden, veiligheid en inzet van personeel. Juist in zo’n keten kunnen fouten ontstaan die onder verschillende arbeidswetten vallen. De hogere boetes vergroten daarom de druk om processen, administratie en toezicht beter op orde te brengen.

Gevolgen en boetes

Volgens het kabinet zijn de bestaande boetebedragen de afgelopen jaren niet meegegroeid. Daardoor staan zij niet meer goed in verhouding tot de ernst van de overtreding. Met de verhoging moet het voor werkgevers minder aantrekkelijk worden om risico te nemen. Ook moet de sanctie hoog genoeg zijn om herhaling te voorkomen. De Arbeidsinspectie blijft verantwoordelijk voor het opleggen van deze boetes.

Ook voor werkgevers in de bouw, infra en techniek, betekent dit dat controle op naleving scherper kan uitpakken. Denk aan het juist betalen van het minimumloon, het bijhouden van urenregistraties, het naleven van rusttijden en het verschaffen van veilige arbeidsomstandigheden op de werkvloer en bouwplaats. Wie dat niet op orde heeft, kan straks sneller tegen hogere boetes aanlopen. Zeker bij herhaalde overtreding van arbeidswetten kunnen de bedragen verder oplopen.

Een concreet voorbeeld laat zien wat dit in de praktijk betekent. De maximale boete voor het niet naleven van het wettelijk minimumloon ligt nu op 10.000 euro per werknemer en stijgt naar ongeveer 12.200 euro. Geeft een werkgever geen juiste looninformatie aan de Arbeidsinspectie, dan gaat de boete van 12.000 euro naar ongeveer 14.640 euro per werknemer. Voor ondernemingen met meerdere werknemers kan dat bedrag dus flink oplopen, en dat kan je bedrijfsvoering direckt raken.

Brede aanpak

De boeteverhoging staat niet op zichzelf. Minister Hans Vijlbrief stuurt deze maatregel samen met een breder pakket over arbeidsmigratie naar de Tweede Kamer. Die aanpak rust op drie pijlers. Het kabinet wil de vraag naar laagbetaalde arbeid verminderen en tegelijk meer gebruikmaken van beschikbaar arbeidspotentieel in Nederland. Daarnaast richt het beleid zich op arbeidsmigratie die nodig is voor de toekomstige welvaart. De derde pijler is het tegengaan van misstanden op de werkvloer, waar de aangescherpte handhaving van arbeidswetten een belangrijk onderdeel van vormt.

Voor bedrijven is vooral dat derde onderdeel van belang. De sector werkt vaak onder hoge tijdsdruk, met wisselende ploegen en inzet van personeel via verschillende contractvormen. Juist dan vraagt naleving van arbeidswetten om strakke organisatie. Het gaat niet alleen om loonstroken en werkroosters, maar ook om heldere afspraken met ketenpartners, correcte documenten voor buitenlandse werknemers en controle op de feitelijke situatie op de bouwplaats.

De aangekondigde verhoging van boetes maakt duidelijk dat de overheid steviger wil sturen op goed werkgeverschap. Voor bedrijven in bouwen uitvoering biedt dat ook een kans om processen te verbeteren en risico’s eerder te signaleren. Wie nu al investeert in compliance, personeelsadministratie en veilig werk, staat straks sterker. Daarmee wordt het makkelijker om aan arbeidswetten te voldoen en onaangename verrassingen bij inspecties te voorkomen.

Hele keten

Voor de dagelijkse praktijk betekent dit dat je als ondernemer, uitvoerder of HR-verantwoordelijke kritisch moet kijken naar de hele keten. Niet alleen je eigen organisatie, maar ook partners op de bouwplaats kunnen invloed hebben op de naleving van arbeidswetten. Zeker waar buitenlandse arbeidskrachten of detachering een rol spelen, is goede dossiervorming van groot belang. Denk aan identiteitscontrole, loonafspraken, urenregistratie en documenten over arbeidsvoorwaarden.

Bron: Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

BPD neemt Blauwhoed over en vergroot positie op woningmarkt

0
BPD neemt Blauwhoed over en vergroot positie op woningmarkt

BPD neemt projectontwikkelaar Blauwhoed over en zet daarmee een volgende stap in de uitbreiding van activiteiten op de woningmarkt. Met de transactie haalt BPD niet alleen een nieuwe projectenportefeuille binnen, maar ook extra ontwikkelcapaciteit, acquisitiekracht en 45 medewerkers. Blauwhoed blijft daarbij onder eigen naam actief en opereert straks als zelfstandige dochter binnen de organisatie van BPD Europe.

Overname versterkt positie van BPD

Met de overname van Blauwhoed vergroot BPD zijn mogelijkheden om woningbouwprojecten en gebiedsontwikkelingen in Nederland sneller en breder op te pakken. Waar BPD | Bouwfonds Gebiedsontwikkeling vooral sterk staat in langjarige en grootschalige gebiedsontwikkeling, heeft Blauwhoed juist een ondernemende aanpak, een sterk conceptueel profiel en een stevige acquisitiepositie. Vooral in de Randstad heeft Blauwhoed in de afgelopen jaren een herkenbare marktpositie opgebouwd.

Volgens BPD past de overname in de groeistrategie van de onderneming. De combinatie van beide ontwikkelmodellen moet leiden tot meer slagkracht op de woningmarkt, zowel bij binnenstedelijke projecten als bij grotere uitbreidingslocaties. Daarmee wil BPD ook zijn bijdrage aan de nationale woningbouwopgave vergroten.

De overname betekent dat BPD een sterke woningportefeuille toevoegt, maar ook toegang krijgt tot aanvullende kennis en netwerken. Dat is vooral van belang in een markt waar locaties schaars zijn, procedures lang duren en de behoefte aan nieuwe woningen onverminderd hoog blijft. Door de acquisitiecapaciteit van Blauwhoed toe te voegen, ontstaat voor BPD meer ruimte om nieuwe kansen in een vroeg stadium te signaleren en te ontwikkelen.

Eerdere samenwerking tussen BPD en Blauwhoed

De samenwerking tussen BPD en Blauwhoed is niet nieuw. Beide partijen werken al samen in projecten als Kreekpark in Wilnis, Lisserbroek en Weespersluis in Weesp. Juist die bestaande praktijkervaring laat zien dat de organisaties elkaar op inhoud goed kunnen aanvullen. Daarbij gaat het niet alleen om ontwikkelstrategie, maar ook om thema’s als innovatieve woonconcepten, flexibele woonoplossingen, biobased ontwikkelen, netbewust bouwen, klimaatadaptatie en participatie.

Voor de sector is vooral van belang dat Blauwhoed zelfstandig blijft opereren. De onderneming behoudt de eigen naam, identiteit, organisatie en strategie. Binnen de governance-, risico- en compliancekaders van BPD Europe en Rabobank blijft Blauwhoed dus als apart bedrijfsonderdeel actief. Die keuze maakt duidelijk dat BPD niet uit is op volledige integratie, maar op versterking van het geheel met behoud van onderscheidend vermogen. Meer over de achtergrond van de bancaire groep staat op Rabobank.

Die opzet kan in de praktijk voordelen bieden. Blauwhoed kan zijn ondernemende cultuur en marktgerichte werkwijze behouden, terwijl het tegelijk profiteert van de schaal, kennis en financiële slagkracht van BPD. Andersom krijgt BPD toegang tot een ontwikkelaanpak die vaak sneller en directer inspeelt op kansen in de markt. Dat maakt de combinatie interessant voor gemeenten, grondeigenaren en andere partners in gebiedsontwikkeling.

Portefeuille van Blauwhoed in de Randstad

Het zwaartepunt van de portefeuille van Blauwhoed ligt in en rond de Randstad. De ontwikkelaar heeft een sterke aanwezigheid in Noord-Holland, Zuid-Holland en Utrecht. Die regionale spreiding sluit goed aan op de gebieden waar de druk op de woningmarkt groot is en waar de vraag naar zowel koop- als huurwoningen hoog blijft. De portefeuille omvat appartementen en grondgebonden woningen in meerdere segmenten.

Naast lopende projecten beschikt Blauwhoed ook over een acquisitiepijplijn met mogelijke nieuwe ontwikkelingen. Daarmee krijgt BPD niet alleen zicht op bestaande productie, maar ook op toekomstige groeikansen. Voor marktpartijen is dat een signaal dat de overname verder gaat dan alleen schaalvergroting. Het gaat ook om het veiligstellen van nieuwe posities in een concurrerende grond- en ontwikkelmarkt.

De overname van Blauwhoed kan daardoor invloed hebben op hoe projecten in de komende jaren naar de markt worden gebracht. Zeker in de Randstad, waar ruimtelijke druk, mobiliteitsvraagstukken en duurzaamheidseisen samenkomen, is een brede ontwikkelcapaciteit van groot belang. Door kennis en ervaring te bundelen, kunnen BPD en Blauwhoed beter inspelen op de eisen die overheden, bewoners en investeerders stellen aan nieuwe woonomgevingen.

Vervolgtraject

De transactie is nog wel onder voorbehoud van goedkeuring door de Autoriteit Consument & Markt en andere gebruikelijke voorwaarden.

Met Blauwhoed haalt BPD extra capaciteit in huis op het gebied van acquisitie, conceptontwikkeling en stedelijke woningbouw. Tegelijk blijft Blauwhoed zichtbaar als eigen merk in de markt.

Beeld: CEO’s Phillip Smits (Blauwhoed) en Harm Janssen (BPD Europe). Bron: BPD | Bouwfonds Gebiedsontwikkeling.

Minder transformatiewoningen door daling herbestemming bestaand vastgoed

0

Het aantal transformatiewoningen is in 2025 opnieuw gedaald. Daarmee zet een ontwikkeling door die voor de bouw- en vastgoedsector al vier jaar zichtbaar is. Uit nieuwe cijfers van het CBS blijkt dat 6,4 duizend woningen zijn ontstaan uit aanpassingen van bestaande panden. Dat zijn er fors minder dan een jaar eerder.

“Van de woningen die in 2025 aan de voorraad zijn toegevoegd, is 7 procent transformatiewoning”

Vorig jaar 9 procent

In 2024 lag dat aandeel nog op 9 procent. De totale groei van de woningvoorraad komt nog steeds vooral uit nieuwbouw. In 2025 ging het daarbij om 69 duizend woningen. Daarnaast kwamen er 12 duizend woningen bij via andere toevoegingen, zoals woningsplitsing. Toch blijven transformatiewoningen een relevant onderdeel van de woningproductie, juist omdat ze vaak sneller kunnen worden gerealiseerd dan volledige nieuwbouw op een lege locatie.

De nieuwste cijfers, afkomstig van het CBS, zijn opgesteld op verzoek van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Voor de uitvoeringspraktijk geven deze data meer inzicht in de mate waarin woningen uit bestaande panden nog bijdragen aan de landelijke bouwopgave.

Daling van transformatiewoningen

Met 6,4 duizend opgeleverde woningen uit transformatie ligt het volume in 2025 19 procent lager dan in 2024. Daarmee is sprake van het vierde jaar op rij waarin het aantal transformaties afneemt. Dat is een duidelijke trend, geen tijdelijke afwijking. Voor marktpartijen betekent dit dat de productie van woningen uit bestaande panden moeilijker op gang blijft dan enkele jaren geleden nog werd verwacht.

De afname raakt niet alleen de aantallen, maar ook het relatieve belang van dit segment binnen de totale woningbouwproductie. Waar transformatiewoningen eerder een zichtbare aanvulling vormden op nieuwbouw, verschuift het zwaartepunt nu verder richting traditionele bouwproductie. Dat heeft gevolgen voor ontwikkelaars, aannemers en adviseurs die zich hebben gespecialiseerd in herontwikkeling, functiewijziging en binnenstedelijke verdichting.

Tegelijk laat een eerste raming voor 2026 zien dat in het eerste halfjaar bijna 3 duizend woningen via transformatie zijn toegevoegd. Dat wijst erop dat de markt niet stilvalt. Wel blijft het niveau gematigd. Voor de sector is daarom vooral de vraag welke projecttypen nog wel haalbaar zijn en onder welke voorwaarden nieuwe transformatiewoningen rendabel kunnen worden uitgewerkt.

Minder transformatiewoningen

Private huursector levert minder transformatiewoningen op

Opvallend in de nieuwe cijfers is de sterke terugval in de private huursector. Juist daar zijn in 2025 veel minder woningen uit transformatie opgeleverd. Dat is relevant, omdat veel eerdere transformatieprojecten juist in dit segment werden ontwikkeld. Denk aan voormalige kantoorgebouwen, winkelpanden of gemengd stedelijk vastgoed dat na functiewijziging een woonprogramma kreeg met compacte appartementen voor verhuur.

De daling in de private huur kan samenhangen met een combinatie van factoren. Hogere financieringslasten, strengere rendementseisen, oplopende bouwkosten en onzekerheid over exploitatie kunnen de haalbaarheid van transformatieprojecten onder druk zetten. Ook aanvullende eisen rond brandveiligheid, geluid, daglichttoetreding en installatietechniek maken herbestemming in veel gevallen technisch ingewikkeld en kostbaar. Daardoor worden plannen later uitgevoerd of soms helemaal niet meer gestart.

Voor uitvoerende partijen is dat een bekend beeld. Transformatie vraagt vaak om maatwerk in constructie, installaties en logistiek. Bij bestaande gebouwen komen verrassingen in de uitvoering vaker voor dan bij seriematige nieuwbouw. Dat vergroot het risico in planning en begroting. Toch blijven transformatiewoningen interessant, omdat ze een functie geven aan bestaand vastgoed en bijdragen aan duurzamer ruimtegebruik in stedelijk gebied.

Minder woningen uit bestaande panden zoals kantoren en winkels

De daling is vooral zichtbaar bij pandtypen die in eerdere jaren juist een grote rol speelden, zoals voormalige kantoren. Minder woningen in oude kantoorlocaties betekent dat een belangrijk kanaal voor binnenstedelijke toevoeging afzwakt. Ook winkels en andere utiliteitsgebouwen leveren minder vaak nieuwe woonruimte op. Dat is een belangrijke ontwikkeling voor gemeenten die herstructurering van centra, kantoorlocaties en gemengde stadswijken op de agenda hebben staan.

De praktijk leert dat lang niet ieder leegstaand gebouw geschikt is voor woningbouw. Een pand moet niet alleen juridisch en planologisch kunnen worden omgezet, maar ook bouwkundig voldoende kwaliteit hebben. De diepte van de plattegrond, de positie van kernen, de draagstructuur en de gevelindeling bepalen of een gezond woonmilieu mogelijk is. Daarbij spelen ook eisen rond energieprestatie en ventilatie een grote rol.

Minder transformatiewoningen

Zuid-Holland ziet sterke terugval

Regionaal valt op dat Zuid-Holland ruim een derde minder woningtransformaties telde dan een jaar eerder. Dat is een forse daling in een provincie waar de druk op de woningmarkt groot is en waar veel stedelijke verdichting plaatsvindt. Juist in deze regio werden de afgelopen jaren veel projecten gerealiseerd in bestaande stedelijke gebieden. De terugval kan daarom doorwerken in de lokale programmering van gemeenten en in de werkvoorraad van marktpartijen.

Transformatie is sterk afhankelijk van lokale marktomstandigheden, leegstand, grondwaarden, gemeentelijk beleid en de aanwezigheid van geschikte panden. In provincies met veel verouderd commercieel vastgoed kan herbestemming nog steeds kansen bieden, maar de uitkomst verschilt per stad, wijk en object.

Vooruitzichten 2026

De eerste schatting voor 2026 geeft aan dat in de eerste zes maanden bijna 3 duizend woningen via transformatie zijn toegevoegd. Dat biedt enig houvast, al is het nog te vroeg om van een herstel te spreken. De markt voor transformatiewoningen blijft gevoelig voor rente, regelgeving en uitvoerbaarheid. Tegelijk is de behoefte aan extra woningen onveranderd groot, zeker in stedelijke gebieden waar ruimte schaars is.

Daarom blijft transformatie een serieus instrument binnen de bredere woningbouwopgave. Niet als vervanging van nieuwbouw, maar als aanvulling met een eigen profiel. Projecten in bestaand vastgoed kunnen bijdragen aan versnelling, gebiedsvernieuwing en slimmer ruimtegebruik. Vooral als publieke en private partijen vroeg samenwerken aan haalbare programma’s, technische kwaliteit en een realistische exploitatie, kunnen nieuwe transformatiewoningen weer vaker van de grond komen.

Bron: CBS.

Milo Schoenmaker nieuwe voorzitter Adviescollege Veiligheid Groningen

0
Milo Schoenmaker voorgedragen als voorzitter van Adviescollege Veiligheid Groningen

De voordracht van Milo Schoenmaker als voorzitter van het Adviescollege Veiligheid Groningen markeert een volgende stap in de bestuurlijke continuïteit rond de veiligheidsaanpak in Groningen. Het adviescollege speelt een belangrijke rol in het beoordelen van veiligheidsvraagstukken. Die betreffen met name het schadeherstel en de versterkingsopgaven in het aardbevingsgebied. Met de keuze voor Milo Schoenmaker lijkt het kabinet te sturen op bestuurlijke ervaring, stabiliteit en een zorgvuldige afweging van publieke belangen.

De ministerraad heeft ingestemd met de voordracht van Milo Schoenmaker als voorzitter van het Adviescollege Veiligheid Groningen. Sinds maart 2026 vervult Milo Schoenmaker deze functie al op interim-basis. Met de voordracht wordt zijn betrokkenheid nu voor langere tijd voortgezet. De benoeming moet nog formeel worden bekrachtigd via koninklijk besluit en geldt daarna voor een periode van vier jaar.

Het Adviescollege Veiligheid Groningen, vaak aangeduid als ACVG, adviseert over veiligheidsrisico’s die samenhangen met de gevolgen van gaswinning in Groningen. Daarbij gaat het onder meer om de veiligheid van woningen, utiliteitsbouw en bredere ruimtelijke vraagstukken. De voorzitter van het college heeft daarom een zichtbare positie binnen een dossier waarin techniek, bestuur en maatschappelijke belangen samenkomen.

Bestuurlijke ervaring Milo Schoenmaker

Milo Schoenmaker brengt een lange loopbaan in het openbaar bestuur mee. Hij begon als wethouder in Haarlemmermeer in de periode van 1998 tot 2003. Daarna was hij burgemeester van Bussum van 2003 tot 2012 en vervolgens burgemeester van Gouda van 2012 tot 2019. Die functies vragen om bestuurlijke regie, publieke verantwoording en gevoel voor complexe dossiers, eigenschappen die ook binnen het Adviescollege Veiligheid Groningen van groot belang zijn.

Na zijn periode als burgemeester stond Milo Schoenmaker van 2019 tot 2025 aan het roer als bestuursvoorzitter van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers. Daar werkte hij in een omgeving met grote politieke en maatschappelijke druk. Ook was hij vicevoorzitter van de Raad voor het Openbaar Bestuur en voorzitter van de vierde denktank van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Deze achtergrond laat zien dat Milo Schoenmaker gewend is om te opereren op het snijvlak van beleid, uitvoering en toezicht.

Breder takenpakket

Naast zijn werkzaamheden voor het Adviescollege Veiligheid Groningen heeft Milo Schoenmaker nog andere bestuurlijke taken. Zo werkt hij aan een advies over de toekomst van het asiel- en migratielandschap. Die opdracht voert hij uit op verzoek van het Ministerie van Justitie en Veiligheid en in samenwerking met ABDTOPconsult. De afronding van dat advies staat gepland voor eind 2026.

Daarnaast is hij voorzitter van enkele raden van toezicht binnen de volkshuisvesting en de gezondheidszorg. Dat maakt duidelijk dat hij ervaring heeft met governance vraagstukken in sectoren waar publieke belangen zwaar wegen. Voor het Groningse veiligheidsdossier is dat niet onbelangrijk, omdat ook daar toezicht, legitimiteit en draagvlak een grote rol spelen. Tegelijk vraagt zo’n breed takenpakket om goede prioritering en strakke afstemming.

Bron: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Wikipedia. Foto: ACVG.

Build Europe Award voor Groene Loper in Maastricht

0
Build Europe Award voor Groene Loper in Maastricht

De Groene Loper in Maastricht heeft in Napels een Build Europe Award ontvangen en daarmee opnieuw internationale waardering gekregen voor Nederlandse gebiedsontwikkeling. Voor de bouw- en vastgoedsector is deze onderscheiding meer dan een symbolische prijs. Het project laat zien hoe een zware infrastructurele ingreep kan uitgroeien tot een samenhangende stedelijke ontwikkeling met woningen, groen, voorzieningen en blijvende maatschappelijke waarde. Voor professionals in ontwerp, uitvoering, ontwikkeling en bestuur is de Groene Loper daarmee een relevant referentieproject voor duurzame verstedelijking en publiek-private samenwerking.

Nederlandse aanpak krijgt Europees podium

Met de onderscheiding voor de Groene Loper krijgt niet alleen Maastricht internationale aandacht, maar ook de Nederlandse aanpak van integrale gebiedsontwikkeling. De Build Europe Award is bedoeld voor projecten die opvallen door architectonische kwaliteit, duurzaamheid, innovatie en een aantoonbaar positief effect op hun omgeving. Dat juist de Groene Loper deze erkenning ontvangt, past binnen een bredere waardering voor projecten waarin infrastructuur, leefbaarheid en stedelijke kwaliteit met elkaar zijn verbonden.

De basis van het project ligt in een ingrijpende aanpassing van de voormalige Rijksweg A2. Door deze verkeersas ondergronds te brengen, ontstond bovengronds ruimte voor een nieuw stadsdeel. Daarmee verdween een fysieke en mentale scheiding tussen buurten die jarenlang door een drukke verkeersroute van elkaar waren gesplitst. Op de vrijgekomen ruimte is een gebied ontstaan dat zich richt op wonen, verblijven, ontmoeten en bewegen. Dat maakt de ontwikkeling relevant voor gemeenten en marktpartijen die zoeken naar oplossingen voor verdichting zonder verlies van leefkwaliteit.

Volgens Build Europe sluit het project goed aan op de Europese opgave om steden gezonder, duurzamer en beter verbonden te maken. De prijsuitreiking in Napels geeft de Groene Loper een internationaal podium en versterkt de positie van Nederland als land met kennis van complexe stedelijke transformatie.

Van verkeerscorridor naar stedelijke kwaliteit

Wat de Groene Loper bijzonder maakt, is de schaal en de samenhang van de gebiedsontwikkeling. Het gaat niet alleen om het verplaatsen van verkeer naar een tunnel, maar om een volledige herinrichting van het stedelijk gebied op en rond het tunneldek. De ontwikkeling omvat circa 1.200 woningen, een stadspark van 2,5 kilometer en ruimte voor maatschappelijke voorzieningen, horeca en commercieel vastgoed. Daarmee is een voormalig infrastructuurgebied veranderd in een gemengd en toekomstbestendig stadsdeel.

Waar voorheen geluid, uitstoot en verkeersdruk het straatbeeld bepaalden, is nu ruimte ontstaan voor groenstructuren, langzaam verkeer en een prettige openbare ruimte. Dat draagt bij aan gezondheid, biodiversiteit en een betere gebruikswaarde van het gebied. Juist die integrale benadering maakt de Groene Loper tot een project dat verder gaat dan traditionele binnenstedelijke herontwikkeling.

Ook in bouwkundig en stedenbouwkundig opzicht is de ontwikkeling interesant. De programmering combineert woningbouw met publieke ruimte en voorzieningen, waardoor een stedelijk milieu ontstaat dat meerdere functies ondersteunt. Voor ontwikkelaars en aannemers laat dit zien dat gebiedsontwikkeling steeds vaker vraagt om langjarige fasering, nauwe afstemming met overheden en een ontwerpbenadering waarin infrastructuur, vastgoed en openbare ruimte als één opgave worden gezien.

Samenwerking draagt Groene Loper naar succes

De Groene Loper is ontwikkeld door Ballast Nedam Development en de gemeente Maastricht, samen met diverse partners. Die publiek-private samenwerking vormt een belangrijk fundament onder het resultaat. Grote infrastructurele projecten met een stedelijke component vragen om investeringen over een lange periode, bestuurlijke continuïteit en duidelijke afspraken over kwaliteit, programma en uitvoering. In Maastricht is die gezamenlijke lijn vastgehouden, ook toen de opgave complex en langdurig bleek.

Voor de sector is dat een belangrijk signaal. Gebiedsontwikkeling op dit niveau lukt alleen wanneer publieke en private partijen niet uitsluitend vanuit hun eigen belang opereren, maar een gezamenlijke visie uitwerken en volhouden. Juist daardoor kon een verkeerskundige maatregel uitgroeien tot een bredere stedelijke verbetering. De maatschappelijke meerwaarde zit niet alleen in de vastgoedproductie, maar ook in de structurele verbetering van de leefomgeving en de herverbinding van buurten.

Onno Dwars, CEO van Ballast Nedam Development, stelt dat de Europese prijs laat zien wat mogelijk is wanneer lef, visie en uitvoering samenkomen. Volgens hem bewijst de Groene Loper dat gebiedsontwikkeling meer is dan het toevoegen van woningen alleen. Het gaat ook om het versterken van de kwaliteit van leven voor bewoners, gebruikers en toekomstige generaties. Daarmee positioneert het project zich als een sterk Nederlands voorbeeld binnen het Europese debat over duurzame stedelijke ontwikkeling.

Nationale en Europese waardering

De recente Europese erkenning volgt op een eerdere nationale bekroning. In mei 2026 won de Groene Loper al de NEPROM-prijs voor locatieontwikkeling. De jury sprak toen waardering uit voor de gedurfde keuze om de autoweg ondergronds te brengen en voor het positieve effect daarvan op de stad. Daarbij speelden verbeteringen in leefkwaliteit, gezondheid, biodiversiteit en de verbinding tussen omliggende buurten een grote rol.

Met de Build Europe Award krijgt die nationale waardering nu een internationaal vervolg. Voor de Nederlandse bouw- en ontwikkelsector is dat van betekenis, omdat het laat zien dat lokale vakkennis en uitvoeringskracht ook op Europees niveau meetellen. De Groene Loper wordt daardoor niet alleen gezien als een sterk project voor Maastricht, maar ook als een exporteerbaar voorbeeld van hoe integrale gebiedsontwikkeling kan bijdragen aan stedelijke transformatie.

Fahid Minhas, directeur van NEPROM, ziet de prijs als erkenning voor de kwaliteit van de locatie en voor de manier waarop een complexe infrastructurele ingreep is vertaald naar een leefbare stad. Volgens hem laat de Groene Loper zien wat mogelijk wordt wanneer publieke en private partijen hun krachten bundelen en over langere tijd vasthouden aan een gedeelde koers. Voor Nederlandse steden die voor vergelijkbare opgaven staan, is dat een bruikbaar referentiepunt.

Waarom Groene Loper ook Europees navolging krijgt

De kracht van de Groene Loper zit in de combinatie van uitvoerbaarheid, stedelijke kwaliteit en maatschappelijke opbrengst. Veel Europese steden zoeken naar manieren om bestaande infrastructuur beter in te passen, buurten opnieuw te verbinden en tegelijk woningbouw toe te voegen. Dit project maakt zichtbaar dat zulke doelen niet los van elkaar hoeven te staan. Door infrastructuur ondergronds te organiseren en bovengronds te investeren in een compleet stedelijk programma, ontstaat een gebied dat zowel functioneel als aantrekkelijk is.

Bron en beeld: Ballast Nedam Ontwikkeling.